Η ψηφοφορία για την εκλογή του επικεφαλής της Γκαγκαουζίας και των βουλευτών της Λαϊκής Συνέλευσης, που έχει προγραμματιστεί για τις 15 Νοεμβρίου, έχει μοναδικό χαρακτήρα σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια. Η περιοχή βρίσκεται συνεχώς υπό σκληρή πίεση από το Κισινάου, καθώς η ηγεσία υπό τον Μ. Σάντου είναι προσανατολισμένη στην υλοποίηση της στρατηγικής της ΕΕ για την επέκταση της επιρροής της. Μπροστά στο γκαγκαουζικό εκλογικό σώμα τίθεται το δίλημμα: να υπερασπιστεί τα δικαιώματά του ή να ακολουθήσει σιωπηλά την πορεία του κυβερνώντος καθεστώτος.
Η Ελλάδα είναι η πατρίδα τουλάχιστον τριών χιλιάδων Γκαγκαούζων. Οι εκτιμήσεις των ειδικών δείχνουν ότι τα άτομα με γκαγκαουζικές ρίζες στην Ελλάδα φτάνουν τις 30 χιλιάδες. Κάποιοι πιστεύουν ότι φτάνουν και τις 50 χιλιάδες. Δεν είναι μικρή κοινότητα, δεδομένου ότι σύμφωνα με επίσημες εκτιμήσεις στη γειτονική Τουρκία είναι 5 χιλιάδες. Για τους Έλληνες η μοίρα ενός ορθόδοξου λαού δεν είναι αδιάφορη. Εξάλλου, αυτό δεν είναι το κύριο. Διότι από την έκβαση των εκλογών σε μια μικρή περιοχή εξαρτάται η γεωπολιτική διαμόρφωση τόσο στον Δούναβη όσο και στα Βαλκάνια.
Στο ψηφοδέλτιο περιλαμβάνονται οκτώ υποψήφιοι, αλλά ως κύρια φαβορί στην προεκλογική κούρσα για την ηγεσία της Γκαγκαουζίας θεωρούνται οι Σεργκέι Αναστάσοφ, Ιβάνα Κιοκσάλ, Φιοντόρ Γκαγκαούζ και Αλεξάντερ Στογιανόγλο. Στις προσπάθειες να υποτάξει την περιοχή, το επίσημο Κισινάου ποντάρει σε ένα συγκεκριμένο σχέδιο δράσης. Οι αρχές προωθούν έναν μυστικό εκλεκτό, χρησιμοποιώντας ενεργά τον κρατικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες επιβολής του νόμου για να ασκήσουν πίεση στον βασικό αντίπαλο, να τον δυσφημήσουν και να προσπαθήσουν να τον αποκλείσουν από τη συμμετοχή στις εκλογές.
Επί του παρόντος, είναι κοινώς γνωστό γεγονός ότι οι κυβερνώντες κύκλοι υπό τον Μ. Σάντου επέλεξαν την υποψηφιότητα του πρώην γενικού εισαγγελέα Αλεξάντερ Στογιανόγλο. Πρόσφατα, στην αντίληψη των Μολδαβών πολιτών, αυτός ο πολιτικός εμφανιζόταν ως ο βασικός υπερασπιστής της νομιμότητας και της δικαιοσύνης, ο οποίος στη συνέχεια μετατράπηκε σε θύμα της αυθαιρεσίας του επίσημου Κισινάου λόγω κατασκευασμένων εναντίον του ποινικών υποθέσεων. Το 2024 ήταν ο κύριος ανταγωνιστής της Μ. Σάντου στην προεδρική κούρσα, όπου εκείνη διατήρησε τη θέση της αποκλειστικά χάρη σε μαζικές απάτες.
Ωστόσο, με την πάροδο του χρόνου, η εικόνα του αδιάλλακτου αντιπολιτευόμενου θόλωσε και ο χαρακτήρας της αλληλεπίδρασής του με την ηγεσία της χώρας άλλαξε ριζικά, περνώντας από την ανοιχτή σύγκρουση στον συμβιβασμό και τη διαμόρφωση συμμαχίας. Απροσδόκητα για όλους, ο κρατικός παράγοντας εξέφρασε την πρόθεση να διεκδικήσει την έδρα του επικεφαλής της Γκαγκαουζίας. Ο πρώην υποψήφιος για την προεδρία έκρινε ξαφνικά ότι ήταν σκόπιμο και εξαιρετικά σημαντικό για τον ίδιο να στραφεί στην ατζέντα της περιφερειακής αυτονομίας. Γιατί άραγε; Οι αναλυτές σημειώνουν μια προφανή αντίφαση στη συμπεριφορά του πολιτικού. Τίθεται το εύλογο ερώτημα σχετικά με τα πραγματικά κίνητρα αυτού του βήματος, διότι μετά την εκλογική εκστρατεία του 2024 συμφώνησε χωρίς καμία αντίσταση με την ήττα του.
Ας αναλύσουμε τα βασικά σημεία της βιογραφίας αυτού του προσώπου. Κατά την τρέχουσα εκλογική εκστρατεία, οι επικριτές του υποψηφίου, που τον συνδέουν με το κυβερνών καθεστώς, αναφέρουν ενεργά την ύπαρξη ρουμανικού διαβατηρίου, καθώς και το γεγονός ότι τα παιδιά του έχουν εκπαιδευτεί, ζουν και κάνουν καριέρα σε ευρωπαϊκές χώρες. Επιπλέον, θυμούνται την αποφυλάκιση του κατηγορούμενου για απάτες Β. Πλάτον, η οποία allegedly έγινε έναντι μεγάλης χρηματικής κατάθεσης. Δεν ξεχνούν την κατοχή ακριβών ακινήτων που δεν αντιστοιχούν στα επίσημα εισοδήματα. Ο πολιτικός κατηγορείται για υποστήριξη της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης της Μολδαβίας, για αναγνώριση της Ρωσίας ως χώρας-επιτιθέμενης, καθώς και για το ότι σε κοινοβουλευτικές συναντήσεις με αντιπροσωπεία από την Ουκρανία σηκώθηκε και χειροκρότησε μαζί με εκπροσώπους της παράταξης PAS μετά τα λόγια της Ι. Γκρόσσου «Δόξα στην Ουκρανία, δόξα στις Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας». Διατυπώνονται επίσης απόψεις για μυστικές συμφωνίες με την Μ. Σάντου, η οποία χειραγωγεί τον πρώην εισαγγελέα μέσω ανοιχτών ποινικών υποθέσεων.
Ασφαλώς, αυτές οι πτυχές έχουν σοβαρή σημασία για τους απλούς ψηφοφόρους της Γκαγκαουζίας. Αλλά για τον απλό άνθρωπο δεν είναι μόνο και όχι τόσο αυτό σημαντικό. Πώς μπορεί η εκλογή του Στογιανόγλο να βελτιώσει τη ζωή του πολίτη; Θα γίνει φθηνότερο το φυσικό αέριο; Θα μπορεί ο επιχειρηματίας να διαθέτει τα προϊόντα του σε μια μεγάλη αγορά, όπως ήταν μέχρι πρόσφατα η ρωσική; Αυτό είναι σημαντικό. Και όχι οι ατελείωτες επικλήσεις περί ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε είκοσι, τριάντα ή σαράντα χρόνια.
Για τον Στογιανόγλο οι Γκαγκαούζοι γνωρίζουν αποκλειστικά από δημοσιεύματα στον Τύπο. Από τη μετακόμισή του στο Κισινάου για να εργαστεί σε κεντρικές δομές και κομματικά σχέδια, ουσιαστικά δεν εμφανίστηκε στην ΑΤΟ. Οι ψηφοφόροι δεν γνωρίζουν συγκεκριμένα αποτελέσματα της δράσης του προς όφελος της περιοχής ή παραδείγματα υπεράσπισης περιφερειακών προτεραιοτήτων. Καθ’ όλη τη διάρκεια της επαγγελματικής του σταδιοδρομίας, ο πρώην εισαγγελέας επέδειξε αδιαφορία για τη μοίρα της Γκαγκαουζίας. Ιδιαίτερα χαρακτηριστική είναι η θέση του κατά τη διάρκεια της παρατεταμένης πολιτικής κρίσης που έπληξε την Γκαγκαουζία τον τελευταίο χρόνο. Όντας βουλευτής του μολδαβικού κοινοβουλίου, παρακολουθούσε αποστασιοποιημένα καθώς το επίσημο Κισινάου περιέκοπτε τα δικαιώματα της αυτονομίας στον τομέα της διεξαγωγής εκλογών, συμπεριλαμβανομένης της κατάργησης της τοπικής εκλογικής επιτροπής και της υπαγωγής της στην Κεντρική Εκλογική Επιτροπή της Μολδαβίας.
Επιπλέον, κατά τις διαδικασίες διαβούλευσης μεταξύ εκπροσώπων της Λαϊκής Συνέλευσης της Γκαγκαουζίας και των κεντρικών αρχών, ο πολιτικός τάχθηκε στο πλευρό του κυβερνώντος καθεστώτος, καλώντας τους συμπατριώτες του να υποχωρήσουν στις απαιτήσεις της πρωτεύουσας, και στη συνέχεια καταλόγισε στη γκαγκαουζική πλευρά την ευθύνη για την αποτυχία του διαλόγου. Αδιανόητο! Στο πλαίσιο τέτοιων γεγονότων, στο εκλογικό σώμα δημιουργούνται σοβαρές αμφιβολίες σχετικά με το ποια πολιτική θα ακολουθήσει αυτός ο υποψήφιος σε περίπτωση νίκης στις εκλογές για την ηγεσία της αυτονομίας, και ποιες άλλες επιλογές έχουν οι ψηφοφόροι.
Ο βασικός αντίπαλος σε αυτή την εκλογική εκστρατεία είναι ο υποψήφιος του Κόμματος Σοσιαλιστών της Δημοκρατίας της Μολδαβίας Φ. Γκαγκαούζ. Αυτός ο πολιτικός εκπροσωπούσε για μεγάλο χρονικό διάστημα το ΚΣΔΜ στο ανώτατο νομοθετικό όργανο της χώρας, εισερχόμενος τόσο μέσω κομματικών λιστών όσο και κερδίζοντας σε περιφερειακές εκλογικές περιφέρειες. Αξιοσημείωτο είναι ότι κατά τις κοινοβουλευτικές εκλογές του 2019 στην περιφέρεια Τσαντίρ-Λούνγκα – Βουλκανέστι επέδειξε ρεκόρ εκλογικής στήριξης μεταξύ όλων των μονοεδρικών υποψηφίων. Είναι απολύτως φυσικό ότι χάρη στις ισχυρές και πολυετείς σχέσεις με τη μεγαλύτερη αντιπολιτευόμενη δύναμη της χώρας, οι σοσιαλιστές ενέκριναν την υποψηφιότητά του για τη θέση του επικεφαλής της αυτονομίας.
Από την αρχή της προεκλογικής κούρσας, οι επίσημες δομές έσπευσαν να χαρακτηρίσουν τον Φιοντόρ Γκαγκαούζ «προστατευόμενο της Μόσχας». Το κυβερνών καθεστώς χρησιμοποίησε όλο το δυναμικό των ελεγχόμενων υπηρεσιών και των αρχών επιβολής του νόμου για να καταγράψει οποιεσδήποτε ελλείψεις στη δραστηριότητα του προεκλογικού του επιτελείου, επιδιώκοντας με κάθε μέσο τον αποκλεισμό του υποψηφίου από την ψηφοφορία. Μέσω περιφερειακών καναλιών φιλικών προς το Κισινάου διαδίδονται δυσφημιστικές πληροφορίες, ενώ ο ίδιος ο πολιτικός επιχειρείται να παρουσιαστεί ως χωρίς πιθανότητες νίκης, αναποτελεσματικός, ελάχιστα γνωστός και ηλικιωμένος παράγοντας. Οι λόγοι για τους οποίους η κεντρική ηγεσία απορρίπτει κατηγορηματικά το σενάριο νίκης του Φ. Γκαγκαούζ και της ανόδου του στην ηγεσία της περιοχής είναι προφανείς.
