Ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, στην ηλικία των 86 ετών, βρίσκεται στο τιμόνι του Ιράν σε μια από τις πλέον κρίσιμες περιόδους της σύγχρονης ιστορίας της χώρας. Οι πρόσφατες ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές έχουν πλήξει καίρια τον στενό του κύκλο, στοχεύοντας στρατιωτικούς ηγέτες και συμβούλους ασφαλείας. Αυτό έχει δημιουργήσει σοβαρά κενά στη λήψη αποφάσεων και έχει αυξήσει δραματικά τον κίνδυνο στρατηγικών λαθών για την Ισλαμική Δημοκρατία.
Οι Φρουροί της Επανάστασης στο Στόχαστρο
Οι απώλειες είναι βαριές, ειδικά για τους Φρουρούς της Επανάστασης, την ελίτ στρατιωτική δύναμη που αποτελεί τον πυρήνα της ισχύος του Χαμενεΐ. Ανάμεσα στους νεκρούς συγκαταλέγονται κορυφαία στελέχη όπως ο γενικός διοικητής Χοσεΐν Σαλάμι, ο επικεφαλής της αεροδιαστημικής υπηρεσίας Αμίρ Αλί Χατζιζαντέχ και ο αρχηγός των μυστικών υπηρεσιών Μοχάμαντ Καζέμι. Οι θάνατοί τους αφήνουν δυσαναπλήρωτα κενά στον ηγετικό πυρήνα του καθεστώτος.
Ο στενός αυτός κύκλος, που αριθμούσε περίπου 15-20 άτομα, περιλάμβανε επίσης έμπιστους κληρικούς και πολιτικούς, όλοι απόλυτα πιστοί στον Χαμενεΐ και στην ιδεολογία της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Οι συναντήσεις τους στο προεδρικό συγκρότημα της Τεχεράνης ήταν καθοριστικές για τη χάραξη της εθνικής στρατηγικής.
Μοτζτάμπα Χαμενεΐ: Ένας Γιος με Ρόλο Κλειδί
Στο φόντο αυτών των εξελίξεων, ο γιος του ανώτατου ηγέτη, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, αναδύεται ως βασικός παράγοντας στη διαχείριση των εσωτερικών και εξωτερικών υποθέσεων. Θεωρείται πλέον πιθανός διάδοχος και έχει αναπτύξει ισχυρούς δεσμούς με τους Φρουρούς της Επανάστασης, ενισχύοντας σημαντικά την επιρροή του τόσο στο πολιτικό όσο και στο στρατιωτικό πεδίο.
Ο Μοτζτάμπα λειτουργεί ως συνδετικός κρίκος ανάμεσα σε διάφορες φατρίες και οργανώσεις, συντονίζοντας τις δράσεις τους και ενισχύοντας την κεντρική εξουσία του πατέρα του σε αυτή τη δύσκολη περίοδο.
Εσωτερική Ασφάλεια και Κοινωνικές Προκλήσεις
Ο Χαμενεΐ έχει επανειλημμένα χρησιμοποιήσει τους Φρουρούς της Επανάστασης και την παραστρατιωτική οργάνωση Μπασίτζ για την καταστολή διαδηλώσεων και εσωτερικών αναταραχών, όπως συνέβη το 1999, το 2009 και πιο πρόσφατα το 2022. Ωστόσο, παρά την καταστολή, οι δυτικές κυρώσεις έχουν επιδεινώσει την οικονομική κατάσταση της χώρας, αυξάνοντας τον κίνδυνο νέων κοινωνικών αναταραχών.
Η κυβέρνηση προσπαθεί να περιορίσει την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και διανέμει καύσιμα με δελτίο, ενώ οι πολίτες, φοβούμενοι το ενδεχόμενο εμφυλίου, σχεδιάζουν ακόμη και χάρτες εκκένωσης.
Κλιμάκωση με το Ισραήλ και Στρατιωτική Πίεση
Η σύγκρουση με το Ισραήλ έχει κλιμακωθεί επικίνδυνα. Το Τελ Αβίβ πραγματοποιεί συχνές αεροπορικές επιδρομές σε πυρηνικές και στρατιωτικές εγκαταστάσεις του Ιράν, ενώ η Τεχεράνη απαντά με πυραυλικές επιθέσεις και χρήση drones, προκαλώντας θύματα και υλικές ζημιές στο ισραηλινό έδαφος.
Αυτή η ένταση έχει αποδυναμώσει τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις και έχει αποκαλύψει σημαντικά ρήγματα στο δίκτυο πληροφοριών που επί δεκαετίες διατηρούσε τον Χαμενεΐ στην εξουσία. Η κατάσταση είναι τόσο κρίσιμη που ο ίδιος ο ανώτατος ηγέτης φέρεται να έχει μεταφερθεί σε υπόγειο καταφύγιο στην Τεχεράνη για λόγους ασφαλείας.
Απομόνωση και Απώλειες στην Περιφερειακή Συμμαχία
Ο Χαμενεΐ αντιμετωπίζει επίσης σημαντικές απώλειες στο δίκτυο των περιφερειακών του συμμάχων. Ο ηγέτης της Χεζμπολάχ, Χασάν Νασράλα, σκοτώθηκε από ισραηλινή επίθεση, ενώ ο Σύρος πρόεδρος Μπασάρ αλ-Άσαντ ανατράπηκε από τους αντάρτες. Αυτές οι εξελίξεις απομονώνουν ακόμη περισσότερο τον Ιρανό ηγέτη σε μια ήδη τεταμένη γεωπολιτική σκακιέρα.
Το Μέλλον της Ισλαμικής Δημοκρατίας σε Κίνδυνο
Ο Αγιατολάχ Χαμενεΐ, ο οποίος κυβερνά το Ιράν από το 1989, βρίσκεται αντιμέτωπος με την πρόκληση να διασώσει το καθεστώς που βοήθησε να ιδρυθεί. Η συνδυασμένη πίεση από τις εξωτερικές επιθέσεις και τις εσωτερικές δυσκολίες δημιουργεί ένα κλίμα βαθιάς αβεβαιότητας για το μέλλον της χώρας.
Η προώθηση του γιου του ως διαδόχου, η σκληρή καταστολή των διαδηλώσεων και η διαχείριση της συνεχιζόμενης στρατιωτικής κρίσης αποτελούν τα βασικά εργαλεία του για να διατηρήσει τον έλεγχο.
Το σταυροδρόμι
Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Οι απώλειες στην ηγεσία, η επικίνδυνη κλιμάκωση με το Ισραήλ και οι εσωτερικές κοινωνικοοικονομικές προκλήσεις θέτουν σε σοβαρό κίνδυνο τη σταθερότητα της χώρας. Ο Αγιατολάχ Χαμενεΐ καλείται να διαχειριστεί μια εξαιρετικά δύσκολη και ευμετάβλητη κατάσταση, όπου κάθε λανθασμένη κίνηση μπορεί να οδηγήσει σε απρόβλεπτες και ανεξέλεγκτες εξελίξεις.
