Ποιο ρεκόρ σπάει τώρα;
Τη Δευτέρα 30 Ιουνίου 2025, η μέση θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας στη Μεσόγειο ανέβηκε σε επίπεδα πρωτόγνωρα για μήνα Ιούνιο 26,01 °C κατά μέσο όρο, σύμφωνα με μετρήσεις του ευρωπαϊκού Copernicus, σε συνεργασία με τη Météo‑France.
Ο ωκεανογράφος Τσιμπό Ζιναλντό από το CEMS επισημαίνει: «Δεν έχουμε μετρήσει ποτέ τέτοια θερμοκρασία τον Ιούνιο», και πρόσθεσε ότι η τρέχουσα θερμοκρασία είναι 3 °C πάνω από τον κανονικό μέσο όρο της περιόδου 1991–2020, με τοπικές αποκλίσεις έως και 4–5 °C στις γαλλικές και ισπανικές ακτές.
Τι σημαίνει αυτό πρακτικά;
- Τροπικοποίηση: Τα θερμότερα νερά βοηθούν τη μετακίνηση ειδών από θερμότερες θάλασσες, όπως από την Ερυθρά, εισβάλλοντας σε μεσογειακά οικοσυστήματα .
- Θαλάσσιοι καύσωνες: Τα «marine heat waves» γίνονται πιο συχνά από 1 φορές το χρόνο πριν 40 χρόνια, φτάνουν πλέον τις 4 κατά μέσο όρο.
- Οικολογικές πιέσεις: Η παρατεταμένη θερμοκρασία στρες μπορεί να προκαλέσει προβλήματα στη ζωή των ψαριών, κοραλλιών και μαλακίων και να μειώσει το διαθέσιμο οξυγόνο στο νερό .
Ιστορικό υπόβαθρο
Αυτό δεν είναι το μοναδικό ρεκόρ. Τον Αύγουστο του 2024, η μέση ημερήσια θερμοκρασία της Μεσογείου έφτασε τους 28,9 °C, σπάζοντας προηγούμενα ιστορικά ρεκόρ. Τις ίδιες ημέρες, ορισμένες ακτές, όπως η αιγυπτιακή Ελ‑Αρίς, έφτασαν ακόμη και τους 31,96 °C
Γιατί συμβαίνει αυτό τώρα;
- Κλιματική κρίση: Η περιοχή της Μεσογείου θερμαίνεται με ταχύτερο ρυθμό από τον παγκόσμιο μέσο όρο έως 0,4–0,5 °C ανά δεκαετία μόνο στο Αιγαίο και τη Λεβαντίνη.
- Επιτάχυνση θερμικών κυμάτων: Τα κύματα καύσωνα τόσο στην ατμόσφαιρα όσο και στη θάλασσα έχουν αυξηθεί σε συχνότητα και ένταση λόγω υπερθέρμανσης .
Ποιες είναι οι συνέπειες;
- Αναστάτωση θαλάσσιων βιοτόπων: Μείωση οξυγόνου, αλλαγές στην αναπαραγωγή οργανισμών, απώλεια ειδών.
- Ανάπτυξη ξενικών ειδών: Δυναμική εγκατάσταση ειδών που δεν ανήκουν στο μεσογειακό οικοσύστημα.
- Κλιματική ανατροφοδότηση: Μεγαλύτερη εξάτμιση αυξάνει την ένταση των επερχόμενων καιρικών φαινομένων π.χ. έντονες βροχές ή καταιγίδες .
Συμπέρασμα
Η πρόσφατη άνοδος της θερμοκρασίας της θάλασσας στη Μεσόγειο, ιδιαίτερα το ρεκόρ του Ιουνίου 2025 , αναδεικνύει μια σοβαρή περιβαλλοντική πρόκληση. Τα κύματα καύσωνα γίνονται πιο συχνά καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, τα θαλάσσια οικοσυστήματα πιέζονται, και το σύνολο των αλλαγών εντείνει την πίεση στην περιοχή.
Για να προστατευτεί η Μεσόγειος, απαιτούνται πολυεπίπεδες δράσεις: μετριασμός των εκπομπών, βελτίωση παρακολούθησης, και σχεδιασμός στρατηγικών για την αντιμετώπιση των οικολογικών παραγόντων.
