Πτηνά από κάθε ήπειρο εκτός από την Ανταρκτική έχουν φωτογραφηθεί να φωλιάζουν ή να μπερδεύονται σε σκουπίδια που αφήνουν στο πέρασμά τους οι άνθρωποι.
Φωτογραφίες από όλο τον κόσμο, που απεικονίζουν τα πουλιά εγκλωβισμένα σε σκουπίδια, έχουν κατακλύσει ένα διαδικτυακό project που ονομάζεται «Birds and Debris».
Οι επιστήμονες που «τρέχουν» το συγκεκριμένο project λένε ότι βλέπουν πτηνά να έχουν παγιδευτεί σε οτιδήποτε, από σχοινί και πετονιά μέχρι κορδέλα από μπαλόνι, ακόμα και σαγιονάρα.
Σχεδόν το ένα τέταρτο των φωτογραφιών δείχνουν πτηνά με μάσκες προσώπου μιας χρήσης, τυλιγμένες στο λαιμό τους.
Σκοπός του έργου είναι η καταγραφή των επιπτώσεων των ανθρώπινων απορριμμάτων – ιδιαίτερα της επονομαζόμενης πλαστικής ρύπανσης – στον κόσμο των πτηνών.
«Βασικά, εάν ένα πουλί φτιάξει μια φωλιά χρησιμοποιώντας μακριά ινώδη υλικά – όπως φύκια, κλαδιά ή καλάμια – το πιθανότερο είναι ότι θα έχει ανθρώπινα απορρίμματα στη φωλιά του», είπε ο Δρ Άλεξ Μποντ από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου και ένας από τους οι ερευνητές που συμμετέχουν στο project.
Το έργο, το οποίο ο ίδιος και οι συνεργάτες του τρέχουν εδώ και τέσσερα χρόνια, στοχεύει να δώσει προσοχή στο εκτεταμένο πρόβλημα των πλαστικών απορριμμάτων στο περιβάλλον.
Το πρόβλημα υπάρχει παντού, επισημαίνει. «Είχαμε αναφορές από την Ιαπωνία, την Αυστραλία, τη Σρι Λάνκα, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Βόρεια Αμερική. Είναι πραγματικά ένα παγκόσμιο ζήτημα».
Σε μια πρόσφατη μελέτη, η ομάδα εξέτασε πόσες από τις φωτογραφίες που υποβλήθηκαν, απεικονίζουν ατομικό προστατευτικό εξοπλισμό που σχετίζεται με την πανδημία. Διαπίστωσαν ότι εμφανιζόταν σχεδόν στο ένα τέταρτο των φωτογραφιών.
«Είναι σχεδόν όλες μάσκες», είπε ο Δρ Μποντ. «Και αν σκέφτεστε τα διαφορετικά υλικά από τα οποία κατασκευάζεται μια χειρουργική μάσκα, αναλογιστείτε ότι υπάρχει το ελαστικό που βλέπουμε μπερδεμένο γύρω από τα πόδια των πτηνών ή μπορεί να δούμε πουλιά τραυματισμένα προσπαθώντας να καταπιούν το ύφασμα ή το σκληρό κομμάτι πλαστικού που ασφαλίζει τη μύτη».
«Έτσι χρησιμοποιούμε αυτόν τον όρο «πλαστικό», αλλά είναι μια ολόκληρη σειρά διαφορετικών πολυμερών και οι μάσκες είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τι συμβαίνει».
Οι ερευνητές λένε ότι θέλουν να τονίσουν το «συστημικό πρόβλημα» που οδηγεί στο να καταλήγουν τόσα πολλά απορρίμματα στο περιβάλλον.
«Η αλλαγή σε μια οδοντόβουρτσα από μπαμπού ή μια πάνινη τσάντα για ψώνια δεν πρόκειται να σώσει τον κόσμο, επειδή η μεγαλύτερη παραγωγή πλαστικών σε τεράστια κλίμακα σήμερα είναι εμπορική και βιομηχανική», είπε ο Δρ Μποντ.
«Έτσι, είναι ένας συνδυασμός πολιτικών από τα πάνω προς τα κάτω επίπεδα της κοινωνίας και είναι ώρα να πούμε «φτάνει πια».
Παρομοίασε την παγκόσμια δράση που απαιτείται για την αντιμετώπιση της πλαστικής ρύπανσης με το Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ που απαγόρευε τις χημικές ουσίες που καταστρέφουν το όζον – μια συνθήκη που θεωρείται ευρέως ως μια από τις πιο επιτυχημένες παγκόσμιες συμφωνίες που έχουν υπογραφεί ποτέ.
«Χρειαζόμαστε το ίδιο πράγμα με την πλαστική ρύπανση και κινούμαστε προς αυτή την κατεύθυνση, αλλά με πολύ, πολύ αργά βήματα».
Ωστόσο, μέσα στο project αν και έχουν αναρτηθεί εικόνες από όλον τον κόσμο, δεν υπάρχει ούτε μία από Ελλάδα. Και ο λόγος προφανώς δεν είναι ότι εδώ δεν υπάρχουν αντίστοιχα φαινόμενα, αλλά μάλλον επειδή το project δεν είναι ιδιαίτερα γνωστό.
